Staatssecretaris voornemens koudmerken te verbieden

Op 1 juni jl. heeft Staatssecretaris Martijn van Dam een wijzigingsbesluit naar de Tweede en Eerste Kamer gestuurd waarin onder andere een verbod op koudmerken van rundvee is opgenomen. Zodra beide Kamers het wijzigingsbesluit hebben goedgekeurd zal koudmerken als ingreep niet meer zijn toegestaan. Dit verbod zal op zijn vroegst op 1 januari 2017 ingaan.

In Nederland zijn twee identificatie-ingrepen per dier toegestaan. Voor runderen zijn dat de twee Europees verplichte oormerken. Sinds 1996 wordt koudmerken gezien als derde ingreep. In 2001 is het verbod op koudmerken vastgelegd in het Ingrepenbesluit, maar door het verlenen van ontheffingen is koudmerken steeds mogelijk gebleven. De huidige ontheffing verliep op 1 juni 2016.

De NMV heeft zich altijd ingezet voor het behoudt van koudmerken en de laatste jaren doen we dat samen met LTO. Ook bij dit wijzigingsbesluit zal de NMV zich niet neerleggen.

Er zijn onderzoeken gedaan naar de gevolgen van koudmerken bij dieren en er zijn rapporten geschreven. In het rapport over koudmerken van 21 maart 2011 staat: “Koudmerken als ingreep brengt bij runderen een acute stressrespons teweeg. Uit de fysiologische- en gedragsreacties kan echter niet worden afgeleid dat er ernstige schade aan het welzijn en de gezondheid van runderen wordt toegebracht.” Verder stelt het rapport: “Koudmerken tast als ingreep de integriteit van de betrokken runderen aan… zij het over een relatief zeer beperkt deel van de huid.”

Bij de laatste verlening van de ontheffing is afgesproken dat het koudmerken verboden zou worden indien er redelijke alternatieven voorhanden zouden komen. Tot op heden zijn er geen praktische elektronische of welzijnsvriendelijke alternatieven voorhanden en zijn de inzichten omtrent ingrepen bij runderen verder ook niet wezenlijk veranderd. Daarnaast heeft de NMV verschillende argumenten om koudmerken te behouden:

  • Koeien zijn op afstand veel sneller en gemakkelijker te herkennen (weidegang),
  • Gemakkelijk bij inzet van personeel,
  • In melkstallen zijn koeien aan de achterzijde te herkennen,
  • Oormerken zijn slecht leesbaar.

Deze voordelen bevorderen juist het dierwelzijn en diergezondheid omdat door snelle herkenning adequaat kan worden gehandeld. Dus niet alleen voordelen voor de mens maar ook voor de dieren.

Ook sommige Kamerleden vinden dat koudmerken behouden moet blijven en hebben al vragen gesteld en een motie ingediend. Maar Staatssecretaris Martijn van Dam ontraadt deze motie omdat hij geen noodzaak ziet om koudmerken toe te blijven staan. Daarbij wijst hij naar de 90% veehouders die geen koudmerken toepassen en die andere goede koeherkenning hebben.
De NMV hoopt dat een meerderheid in de Kamer het belang van koudmerken zal inzien en de motie ondersteunen. Maar het zal moeilijk worden. We zullen samen met de leden blijven lobbyen om koudmerken te behouden.

Nederlandse Melkveehouders Vakbond